Hầu như ai trong thế giới này cũng sẽ ít nhất đánh giá người khác
một lần trong đời. Chỉ một vài giây gặp mặt, chúng ta đã có một hình
dung thoáng quá trong đầu về một người. Đôi khi đó là những suy nghĩ
tích cực như người này thông minh, ngoại hình sáng sủa, v.v... nhưng
cũng có lúc là những ấn tượng tiêu cực như trông người này cứ như tội
phạm. Và, thật ngạc nhiên là những ấn tượng ban đầu thường khá chính
xác.
#1 Nếu bạn có vẻ ngoài cuốn hút, người khác sẽ nghĩ rằng bạn có những đức tính tốt
Do hiện tượng có tên gọi "hiệu ứng lan tỏa" (the halo effect), mà chúng
ta thường có khuynh hướng phỏng đoán một người có ngoại hình ưa nhìn sẽ
sở hữu những phẩm chất tốt đẹp như là: thông minh và luôn giữ lời hứa.
Ông Daniel Hamermesh là một chuyên gia tâm lý ở trường đại học Texas đã
nghiên cứu về sắc đẹp có ảnh hưởng thế nào trong môi trường làm việc, và
ông phát hiện rằng có một sự thiên vị trong nhận thức, có nghĩa là
những người có vẻ ngoài cuốn hút thường được trả lương cao.
Tương tự ở một nghiên cứu khác, các nam sinh viên chưa tốt nghiệp
được yêu cầu đánh giá luận văn của các nữ sinh viên (giấu tên và được
cho xem ảnh). Khi tác giả bài viết là một bạn nữ xinh xắn, các anh chàng
này có khuynh hướng đánh giá cao bài viết đó. Ngược lại những bài viết
không có ảnh hoặc bức ảnh là một cô nàng không cuốn hút, thì dường như
các anh cho các bài viết này số điểm thấp hơn.
#2 Người khác có thể đoán chính xác tính cách của bạn thông qua một bức ảnh
Một người có thể cho biết lượng thông tin đáng kinh ngạc về tính cách
của bạn chỉ bằng một bức ảnh chân dung. Trong một thực nghiệm hồi năm
2009, các nhà nghiên cứu đã đưa cho những người tham gia thực nghiệm bức
ảnh của 123 bạn sinh viên chưa tốt nghiệp của trường đại học Texas tại
Austin. Các sinh viên trong bức ảnh được yêu cầu thể hiện thái độ tự
nhiên nhất có thể hoặc cũng có thể chụp hình theo ý thích.
Dù cho người trong ảnh chụp ở vị trí hoặc góc độ nào đi chăng
nữa, thì người xem vẫn có thể đánh giá khá đúng về tính hướng ngoại,
lòng tự trọng, tôn giáo, tính dễ chịu, và lòng tận tâm của người trong
ảnh.
#3 Người ta có thể sử dụng những gợi ý về chiều cao để đánh giá khả năng lãnh đạo của bạn
Năm 2013, một nhóm gồm các nhà tâm lý học, nhà thần kinh học và nhà khoa
học máy tính đến từ Châu Âu và Hoa Kỳ đã khảo sát những người tham gia
bằng cách đưa cho họ bức chân dung của 47 người đàn ông và 83 phụ nữ da
trắng, sau đó yêu cầu những người này ước lượng chiều cao rồi đánh giá
khả năng lãnh đạo của những người trong ảnh.
Các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng những người tham gia đã sử dụng
yếu tố trong hình như giới tính và chiều dài khuôn mặt để phán đoán
chiều cao, và họ cũng sử dụng những yếu tố tương tự để đánh giá khả năng
lãnh đạo của những người này. Những gương mặt của những người được đoán
là cao hơn thì thường lãnh đạo giỏi hơn.
#4 Cấu trúc của gương mặt cho người khác biết được mức độ hung hăng của bạn
Các nhà nghiên cứu từ Trung tâm nghiên cứu Thay đổi Hành vi thuộc
trường đại học London cho biết: những người đàn ông có hàm lượng
testosterone cao thường có gương mặt rộng hơn và xương gò má to hơn.
Người đàn ông có đặc điểm nêu trên có khuynh hướng hung hăng và có tính
cách gia trưởng.
#5 Người ta cũng sử dụng gương mặt của bạn để đánh giá sự khỏe mạnh
Năm 2015, các nhà khoa học đưa cho mọi người những bức ảnh của 10
người khác nhau với 5 biểu cảm gương mặt khác nhau, và yêu cầu họ phân
loại xem ai thân thiện, ai đáng tin cậy và ai khỏe mạnh. Không có gì quá
bất ngờ khi những người này đã chọn những gương mặt hạnh phúc thân
thiện và đáng tin cậy hơn những biểu cảm giận dữ. Họ cũng lựa chọn những
người có gương mặt to hơn thì khỏe hơn.
#6 Nếu có vẻ ngoài không đáng tin cậy, bạn dễ bị xem là một tên tội phạm
Việc chúng ta có gương mặt đáng tin hơn người khác là một điều chưa rõ
ràng; tuy nhiên, đặc điểm này sẽ tạo ra sự thay đổi trong cuộc sống. Các
nhà nghiên cứu đến từ Israel và vương quốc Anh đưa cho các tình nguyện
viên những bức ảnh được lựa chọn ngẫu nhiên từ hai cơ sở dữ liệu ảnh.
Các nhà nghiên cứu đã yêu cầu những người này đánh giá mức độ về: trạng
thái cảm xúc, đặc điểm tính cách, và vẻ ngoài tội phạm.
Bộ ảnh đầu tiên được lấy từ cơ sở dữ liệu hình ảnh tội phạm của
phía cảnh sát; còn bộ ảnh thứ hai là của các diễn viên được yêu cầu tỏ
vẻ hạnh phúc, tự nhiên hoặc giận dữ. Dù cho bộ ảnh lấy được bất kỳ cơ sở
nào, thì những người được đánh giá ở mức độ tin cậy thấp và có vẻ ngoài
chi phối bị coi là tội phạm. Còn những bức ảnh của các diễn viên biểu
lộ cảm xúc giận dữ thì bị coi là tội phạm nhiều nhất.
#7 Người khác nhận thức về vấn đề sống còn thế nào qua gương mặt của bạn
Mới đây, hai chuyên gia tâm lý học đã thu thập hình ảnh của các tù nhân
đang bị giam giữ vì tội giết người cấp độ một cho mục đích nghiên cứu.
Một nửa số đó bị tù chung thân, số còn lại thì sẽ bị tử hình. Sau đó sẽ
có một nhóm người tham gia khảo sát đánh giá mức độ tin tưởng dựa trên
thang điểm từ 1 (hoàn toàn không tin tưởng) đến 8 (hoàn toàn tin tưởng).
Những người bị đánh giá có mức độ tin tưởng thấp hầu như là những người
bị kết án tử hình.
Trong một phần khác của nghiên cứu, người tham gia khảo sát được cung
cấp ảnh của những người bị kết tội mưu sát nhưng sau đó được minh oan
(dựa trên các bằng chứng DNA). Tuy nhiên những người này vẫn bị đánh giá
là không đáng tin tưởng dù rằng sau đó họ được chứng minh là vô tội.
#8 Thông qua nếp nhăn, người ta có thể dự đoán được các vấn đề về tim mạch
Làn da nhăn nheo ngoài việc thể hiện tuổi tác thì còn tiết lộ
nhiều vấn đề hơn thế, nó có thể cho biết tình trạng tim mạch hiện tại
của bạn. Một nghiên cứu hồi năm 2012 được thực hiện, trong đó so sánh số
lượng nếp nhăn trên gương mặt với mặt bên trong bắp tay của 261 người ở
độ tuổi 63,2 và 253 người ở cùng độ tuổi 62,7. Những phụ nữ có nguy cơ
mắc bệnh tim mạch thấp được mô tả là trẻ hơn 2 tuổi so với tuổi thật khi
được so sánh với phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn.
#9 Những vấn đề sức khỏe khác được thể hiện qua đôi mắt
Chỉ cần nhìn vào đôi mắt, các bác sĩ đã có thể chẩn đoán tình
trạng sức khỏe. Những chấm đỏ ở võng mạc hoặc ở lớp nhạy sáng có thể là
dấu hiệu của bệnh tiểu đường. Khi chỉ số đường huyết tăng cao, điều này
gây ra tắc nghẽn mạch máu ở võng mạc, làm cho chúng sưng lên và vỡ ra
tạo hiện tượng chấm đỏ.
#10 Ở nam giới, độ dài của các ngón tay liên quan đến nguy cơ gây ung thư
Các nhà khoa học đã nghiên cứu độ dài ngón tay của 1500 bệnh nhân bị ung
thư tuyến tiền liệt và 3000 nam giới khỏe mạnh trong khoảng thời gian
15 năm với yêu cầu: nhìn vào bức hình của các bàn tay và cho biết đôi
tay nào tương tự với họ.
1/3 trong số đó cho biết rằng ngón trỏ của họ có độ dài bằng hoặc
dài hơn ngón áp út, những người này được chẩn đoán là có nguy cơ ung
thư tuyến tiền liệt. Nguy cơ này càng cao hơn đối với những người đàn
ông dưới 60 tuổi. Tuy nhiên, đây cũng chỉ là các báo cáo dựa trên độ dài
ngón tay chứ không phải là các số đo thực tế, vậy nên chúng ta cũng
không nên quá lo lắng khi chưa có các số liệu cụ thể.
#11 Chiều cao cũng cho biết những nguy cơ mắc bệnh
Các phát hiện gần đây cho thấy rằng những người cao hơn sẽ có nguy cơ
mắc bệnh tim mạch thấp hơn, còn những người có chiều cao khiêm tốn
thường có tỉ lệ mắc bệnh ung thư thấp hơn. Điều này là tùy thuộc vào số
lượng hormone được sản xuất, có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh này nhưng
lại gia tăng nguy cơ mắc bệnh khác. Tuy nhiên, các phát hiện này hoàn
toàn không khẳng định được chiều cao có thể ngăn chặn chúng ta khỏi các
căn bệnh trên.










